Meteorolozi najavljuju dolazak prvog značajnog toplotnog talasa ove godine u Evropu, koji bi krajem maja mogao donijeti neuobičajeno visoke temperature i rekordne vrijednosti za ovo doba godine.
Prema prognozama meteorološkog servisa Severe Weather Europe (SWE), nad većim dijelom kontinenta razvija se tzv. toplinska kupola, meteorološki fenomen koji može izazvati dugotrajan period stabilnog, vrlo toplog i suhog vremena.
Promjenu vremena uzrokuje jačanje grebena visokog pritiska u višim slojevima atmosfere, koji se formira nad sjeverozapadnom Afrikom, a zatim širi prema zapadnoj i srednjoj Evropi.
Šta je toplinska kupola?
Toplinska kupola nastaje kada se nad velikim područjem formira snažan i stabilan sistem visokog pritiska koji djeluje poput „poklopca“. On zadržava topli zrak pri tlu, sprječava njegovo miješanje sa hladnijim vazdušnim masama i dovodi do dodatnog zagrijavanja.
Ovaj fenomen je, prema meteorolozima, bio ključan u ranijim ekstremnim toplotnim talasima u Evropi, Sjedinjenim Američkim Državama i Kanadi.
Temperature i do 39 stepeni u južnoj Evropi
Prve visoke temperature očekuju se u jugozapadnoj Evropi.
U Španiji i Portugalu prognozira se porast temperature na 35 do 39 stepeni Celzijusa, dok će se topla vazdušna masa postepeno širiti prema sjeveru i istoku kontinenta.
U zapadnoj i srednjoj Evropi, uključujući Francusku, Ujedinjeno Kraljevstvo i dijelove centralne Evrope, očekuju se temperature između 25 i 29 stepeni, što je i do 15 stepeni iznad prosjeka za kraj maja.
Širenje toplotnog talasa kroz Evropu
Prema prognozama modela ECMWF i GFS, toplotni talas bi se mogao intenzivirati od 22. do 25. maja, kada će anticiklona postepeno dominirati većim dijelom kontinenta.
- Iberijsko poluostrvo (Španija i Portugal): do 39°C
- Francuska: do 34°C
- Njemačka i Beneluks: lokalno preko 30°C
- Ujedinjeno Kraljevstvo: oko 30°C, lokalno i više
- Irska i Škotska: do 24°C
Posljedice ekstremnih vrućina
Stručnjaci upozoravaju da ekstremne temperature mogu imati ozbiljne posljedice po zdravlje, posebno kod starijih osoba, djece i hroničnih bolesnika.
Riziku su izloženi i radnici na otvorenom, poput građevinskih radnika i poljoprivrednika, kao i domaćinstva u urbanim sredinama gdje se toplota duže zadržava.
Dugotrajna izloženost visokim temperaturama može dovesti do dehidracije, toplotne iscrpljenosti i u težim slučajevima toplotnog udara.
Balkan takođe očekuje porast temperatura
Prema dugoročnim prognozama, i Balkan bi krajem maja i početkom juna mogao biti zahvaćen porastom temperatura, uz vrijednosti između 28 i 32 stepena Celzijusa, zavisno od razvoja anticiklone.
Meteorolozi ističu da će naredna sedmica u većem dijelu Evrope ostati neuobičajeno topla za kraj maja, uz mogućnost daljeg jačanja toplotnog talasa.