– Ustavni sud Republike Srpske utvrdio je danas da je u Zakonu o dopunama Zakona o grobljima i pogrebnoj djelatnosti povrijeđen vitalni nacionalni interes bošnjačkog naroda, dok povrede nema u Zakonu o dopunama Krivičnog zakonika Republike Srpske.
Vijeće je utvrdilo i da u istom zakonu nije povrijeđen vitalni nacionalni interes bošnjačkog konstitutivnog naroda u dijelu da Republički centar za istraživanje rata, ratnih zločina i traženje nestalih lica daje mišljenje u postupku provjere usklađenosti izgleda grobova, grobnica, nadgrobnih spomenika, spomen-obilježja ili objekata unutar grobalja, te da to ne može predstavljati osnov za ograničavanje niti povredu Ustavom zagarantovanih prava i sloboda građana.
Vijeće ovog suda za zaštitu vitalnog interesa utvrdilo je da je kroz zakonsku formulaciju “osjećaje srpskog naroda” povrijeđeno načelo konstitutivnosti i ravnopravnosti iz Ustava Republike Srpske.
Smatra da je legitimno pravo svakog konstitutivnog naroda da zakonodavnim mehanizmima očuva svoj nacionalni identitet, pri čemu nijedan konstitutivni narod ne može imati dominantan položaj u odnosu na jedan ili drugi, odnosno sva tri konstitutivna naroda svoja prava, slobode i obaveze ostvaruju pod jednakim uslovima i na način kako je to utvrđeno Ustavom Republike Srpske.
“U tom smislu, isticanjem interesa samo jedne etničke grupe, odnosno selektivnom zaštitom vrijednosti samo jednog naroda kroz osporenu zakonsku formulaciju povrijeđeno je načelo konstitutivnosti i ravnopravnosti konstitutivnih naroda”, navode iz Ustavnog suda Srpske.
Kada je riječ o Zakonu o dopunama Krivičnog zakonika Republike Srpske, utvrđeno je da nije povrijeđen bošnjački vitalni nacionalni interes.
Vijeće je, između ostalog, ocijenilo da su navodi Kluba delegata bošnjačkog naroda prema kojima je racio legis /ratio legis/ osporenih zakonskih odredaba sankcionisanje isticanja zvaničnih obilježja /takozvane/ RBiH na teritoriji Republike Srpske irelevantni, jer se osporeni zakon ne odnosi na zastavu /takozvane/ RBiH, niti na pitanje međunarodnopravnog kontinuiteta BiH, kako to smatra Klub delegata bošnjačkog naroda u Vijeću naroda Republike Srpske.
Vijeće smatra da se ni navodi ovog kluba prema kojima takozvana Armija BiH predstavlja važan dio kolektivnog identiteta bošnjačkog naroda ne mogu dovesti u vezu sa odredbom iz Ustava Republike Srpske dopunjenog amandmanom o zaštiti vitalnih nacionalnih interesa konstitutivnih naroda.
“Iz istih razloga, prema ocjeni Vijeća, nije osnovano dovođenje u vezu simbola navedene oružane formacije sa obrazovanjem, vjeroispoviješću, jezikom, njegovanjem kulture, tradicijom i kulturnim nasljeđem bošnjačkog naroda”, navodi se u saopštenju.
Ostale navode iz obrazloženja o povredi vitalnog nacionalnog interesa bošnjačkog naroda Vijeće je ocijenilo paušalnim, budući da ne sadrže pravnu argumentaciju u smislu ustavnih garancija o zaštiti vitalnih nacionalnih interesa i ne mogu se, u smislu Ustava Republike Srpske, dovesti u vezu sa vitalnim nacionalnim interesom jednog konstitutivnog naroda.
Narodna skupština Republike Srpske usvojila je 9. jula Zakon o dopunama Zakona o grobljima i pogrebnoj djelatnosti i Zakon o dopunama Krivičnog zakonika Republike Srpske.