Od novootkrivenih slučajeva u ovoj godini, koji su svi bili muškog pola, četiri lica bila su HIV pozitivna, a dva oboljela od AIDS-a, od kojih je jedan umro.
Nacionalni koordinator za prevenciju HIV–a u Srpskoj Stela Stoisavljević rekla je da je najčešći način infekcije u posljednje tri godine seksualni među homoseksualnom populacijom, što je u skladu sa trendom puta prenosa u zapadnoj Evropi.
“Kada je riječ o centralnoj i istočnoj Evropi, najučestaliji prenosnici su injekcioni korisnici droga”, rekla je Stoisavljevićeva u Banjaluci, na okruglom stolu “Prevencija HIV-a u Republici Srpskoj”, povodom Svjetskog dana borbe protiv HIV/AIDS-a, 1. decembra.
Ona je dodala da je najveći broj registrovanih u dobi od 30 do 39 godina života. “U Federaciji BiH u ovoj godini registrovana su 163 slučaja, od kojih 81 HIV infekcije, a 82 sa manifestacijom AIDS-a”, rekla je Stoisavljevićeva.
Prema njenim riječima, u BiH trenutno postoje 23 centra za dobrovoljno, povjerljivo savjetovanje i testiranje, od kojih u Republici Srpskoj osam, a do sada je u BiH testirano oko 60.000 ljudi.
“Vrlo je važno da u centrima ljudi mogu da dođu na besplatno i anonimno testiranje radi pravovremenog otkrivanja HIV statusa, jer se u posljednje vrijeme osobe relativno kasno javljaju, sa vrlo niskim brojem CV4 ćelija”, precizirala je Stoisavljevićeva.
Govoreći o strategiji za nastavak rada ovih centara, Stoisavljevićeva je rekla da je završena obuka kadra koji u njima radi, kao i kadra koji može da obavlja kontrolu centara, dok su u toku pregovori sa Agencijom za akreditaciju i kvalitet kako bi se iznašao način za akreditaciju centara u Srpskoj do kraja novembra naredne godine, kada se završava i projekat podrške Globalnog fonda.
“Ne možemo reći da smo nezadovoljni brojem testiranih, jer postoji trend porasta, ali ako se uzme u obzir veličina rizične populacije, ali i opšte populacije, taj broj bi svakako mogao biti daleko veći”, kaže Stoisavljevićeva.
Predsjednik Udruženja “Akcija protiv Side” iz Banjaluke Srđan Kukolj naveo je da se prošle sedmice 65 ljudi odazvalo pozivu Udruženja za testiranje i da je riječ o ljudima koji se po prvi put testiraju.
Prema njegovim riječima, od 2006. godine do 2013. godine u BiH se testiralo 60.000 ljudi, što još nije dovoljno da bi se procijenilo kakvo je stanje u zemlji.
“U narednim godinama želimo da testiranje više približimo zajednici, organizovanjem mobilnih jedinica i u ostalim nevladinim organizacijama”, rekao je Kukolj, dodoajući da u radu koriste brze testove koji se uzimaju na uzorku pljuvačke, što je građanima lakše.
Govoreći o društvenom statusu zaraženih, Kukolj je izrazio nezadovoljstvo zbog prisustva stigmatizacije, zbog čega je pokrenuta kampanja “Reci ne stigmi”.
“Na osnovu svih informacija, znamo da ti ljudi još žive u tišini, nisu u mogućnosti da svoj status dijele sa članovima porodice i radnim kolegama, kako ne bi došlo do stigmatizacije”, rekao je Kukolj.
On je izrazio i bojazan zbog mobilnosti populacije koja omogućava, kako je rekao, importovanje HIV virusa u zemlju, zbog čega najveći dio sredstava usmjeravaju ka prevenciji.
“Ove godine imali smo smrtni slučaj, a riječ je o mladoj osobi od 24 godine koja je već došla u stadijum AIDS-a i nije moglo da se uradi ništa, zbog čega skrećemo pažnju na rano otkrivanje infekcije i testiranje”, naveo je Kukolj.
Zainteresovani građani danas se mogu testirati na Institutu za javno zdravstvo i Klinici za infektivne bolesti Univerzitetske bolnice – Klinički centar Banjaluka večeras do 23.00 časa.
Globalna kampanja borba protiv HIV-a odnosno AIDS-a provodi se od 2011. do 2015. godine pod motom “AIDS fri”, a Svjetska zdravstvena organizacija priprema se za izdavanje novih preporuka za zemlje sa ciljem rješavanja nedostataka u prevenciji i liječenju.
U prethodnoj godini, Svjetska zdravstvena organizacija objavila je usaglašene smjernice o upotrebi antiretrovirusnih lijekova, a u prethodnoj godini rekordnih 13 miliona od 28 miliona ljudi u potrebi dobili su tretman.
U državama sa niskom i srednjom ekonomijom 11,7 miliona ljudi primilo je u prethodnoj godini antiretrovirusu terapiju, a 35 miliona ljudi živi sa HIV-om.