Razorni šumski požari koji ovog ljeta haraju Evropom otkrili su još jednu, potencijalno smrtonosnu opasnost – neeksplodirane bombe, granate, mine i drugu municiju zaostalu iz Prvog i Drugog svjetskog rata.
Decenijama zakopana ispod zemlje, stara municija sada ponovo izlazi na površinu. Ekstremne temperature, dugotrajna suša i požari mogu destabilizovati eksplozivne naprave, a detonacije su već zabilježene u Francuskoj, Njemačkoj, Belgiji i Nizozemskoj.
Stotine granata pronađene kod Bordoa
Posebno ozbiljna situacija zabilježena je u okolini Bordoa na jugozapadu Francuske, gdje je veliki šumski požar otkrio stotine granata i drugih komada municije iz Drugog svjetskog rata.
Tokom požara čule su se i brojne eksplozije, zbog čega je prisustvo neeksplodirane municije dodatno zakomplikovalo rad vatrogasaca i drugih službi.
Sličan problem pojavio se i u belgijskoj provinciji Lijež, na području Visokih Fena uz granicu s Njemačkom. Vlasti su registrovale povremene detonacije i morale prilagoditi rad hitnih službi zbog municije koja se još nalazi u zemlji.
Ovo područje bilo je jedno od poprišta žestokih borbi tokom Ardenske bitke krajem 1944. godine, pa se i danas u tlu nalaze bombe, mine i granate.
Belgijske službe za uklanjanje eksplozivnih sredstava godišnje dobijaju više od 3.000 prijava i uklanjaju između 200 i 250 tona stare municije.
Suša izvlači ratne ostatke na površinu
Opasnost, međutim, ne dolazi samo od požara.
Dugotrajne suše i nizak vodostaj evropskih rijeka i jezera takođe otkrivaju predmete koji su decenijama bili prekriveni vodom ili muljem.
Na pojedinim lokacijama ponovo se pojavljuju ostaci ratnih brodova, vojna oprema, bombe i druga eksplozivna sredstva.
Stručnjaci upozoravaju da klimatske promjene mogu dodatno pogoršati problem. Sve više temperature, duži periodi suše i ekstremni požari mijenjaju uslove u tlu i mogu destabilizovati ono što je decenijama bilo relativno sigurno zakopano.
Evropa se suočava s opasnošću starom gotovo cijeli vijek
Poseban problem predstavlja činjenica da ogromne količine neeksplodirane municije iz dva svjetska rata i dalje postoje širom Evrope.
Promjene klimatskih uslova sada mogu učiniti ovo ratno nasljeđe vidljivijim i opasnijim nego ranije. Požar tako više nije samo prijetnja zbog plamena i dima – na pojedinim područjima vatrogasci moraju računati i na mogućnost eksplozija ispod zemlje.
Zbog toga stručnjaci upozoravaju da će ekstremne vremenske prilike, koje postaju sve učestalije, zahtijevati i drugačiji pristup zaštiti stanovništva i intervencijama na područjima koja su nekada bila ratne zone.