Odnosi Rusije i Mađarske našli su se pred ozbiljnim zahlađenjem nakon što je Moskva uzvratila na odluku nove mađarske vlade da iz zemlje protjera deset ruskih diplomata. Kremlj je sada povukao recipročne mjere i naložio grupi mađarskih diplomata da napuste Rusiju u roku od dvije nedjelje.
Ovaj potez predstavlja novi udarac odnosima dvije zemlje, posebno imajući u vidu da je Mađarska godinama, pod vođstvom Viktora Orbana, važila za jednu od članica Evropske unije sa najbližim vezama sa Moskvom.
Promjena vlasti u Budimpešti očigledno donosi i zaokret u odnosima prema Kremlju, a najnoviji diplomatski sukob pokazuje da se posljedice tog zaokreta već osjećaju.
Moskva uzvratila: Mađarski diplomati moraju da napuste Rusiju
Mađarski otpravnik poslova Gabor Gergič pozvan je u rusko Ministarstvo spoljnih poslova, gdje mu je saopštena odluka o protjerivanju diplomatskog osoblja.
Prema informacijama koje prenosi Euronews, osoblju mađarske ambasade u Moskvi, kao i konzulata u Sankt Peterburgu i Kazanju, dat je rok od 14 dana da napusti Rusiju.
Moskva je prethodnu odluku Budimpešte od 8. septembra ocijenila kao neosnovanu i otvoreno neprijateljsku.
Riječ je o prvom takvom potezu Mađarske od početka ruske invazije na Ukrajinu 2022. godine.
Mađarsko Ministarstvo spoljnih poslova potvrdilo je da je upoznato sa odlukom Moskve, ali je poručilo da Budimpešta neće mijenjati svoj stav.
„Ne želimo zaoštravanje diplomatskih tenzija, ali ostajemo pri odluci donesenoj iz razloga nacionalne bezbjednosti“, poručeno je iz mađarske diplomatije, uz naglasak da će mađarske diplomatske misije u Rusiji nastaviti sa radom.
Kraj Orbanove politike prema Kremlju?
Uzajamna protjerivanja diplomata dolaze u trenutku kada nova mađarska vlast, predvođena Peterom Mađarom, pokušava da redefiniše spoljnopolitički kurs zemlje.
Za razliku od Viktora Orbana, koji je tokom 16 godina vlasti održavao bliske odnose sa Vladimirom Putinom, nova administracija šalje drugačije poruke o ruskoj politici i ratu u Ukrajini.
Krajem avgusta, prema navodima iz teksta, nova mađarska vlada dala je svojoj delegaciji pri Generalnoj skupštini UN smjernice u kojima se Rusija označava kao prijetnja Mađarskoj i globalnom poretku.
U dokumentu se osuđuje rat u Ukrajini i potvrđuje podrška njenom suverenitetu i pravu na samoodbranu.
Podsjećanja radi, Orban je tokom svog mandata više puta posjećivao Moskvu, dok je Mađarska u okviru Evropske unije često koristila pravo veta prilikom odlučivanja o pitanjima povezanim sa Ukrajinom.
Mađarska mijenja odnos prema Ukrajini, ali jedan problem ostaje
Nova vlast u Budimpešti nastoji da popravi odnose sa Kijevom, ali potpuni zaokret još nije ostvaren.
Mađarska i dalje blokira otvaranje novih pregovaračkih klastera u procesu pristupanja Ukrajine Evropskoj uniji, tražeći ustupke u vezi sa pravima mađarske nacionalne manjine u Ukrajini.
Upravo zbog toga, iako je došlo do promjene u odnosima prema Moskvi, Budimpešta i dalje zadržava određene pozicije koje je zastupala i prethodna administracija.
Najnovije protjerivanje diplomata tako otvara novo poglavlje u odnosima Rusije i Mađarske, a ostaje da se vidi da li će se diplomatski sukob završiti na uzajamnim protjerivanjima ili će uslijediti dodatne mjere sa obje strane.