Kvalitet vazduha u Banjaluci je nezdrav zbog povećane koncentracije sitnih lebdećih čestica PM2.5, upozorili su iz Instituta za javno zdravstvo Republike Srpske, pozivajući građane na oprez, posebno one koji pripadaju osjetljivim kategorijama stanovništva.
Posebna upozorenja upućena su djeci, trudnicama, starijim osobama, kao i građanima koji boluju od astme, hronične opstruktivne bolesti pluća (HOBP), srčanih i drugih plućnih oboljenja.
Iz Instituta savjetuju osjetljivim osobama da ostanu u zatvorenim prostorijama i izbjegavaju fizičke napore na otvorenom.
„Oboljelim i osjetljivim građanima preporučuje se da ostanu u zatvorenom prostoru i izbjegavaju fizičke napore na otvorenom. Važno je da redovno uzimaju propisanu terapiju, a u slučaju kašlja, otežanog disanja, stezanja u grudima ili pogoršanja osnovne bolesti potrebno je da se jave porodičnom ljekaru. U hitnim slučajevima treba pozvati hitnu pomoć“, navedeno je u saopštenju.
Ni zdravima se ne preporučuje duži boravak napolju
Upozorenje se ne odnosi samo na hronične bolesnike i druge osjetljive grupe. Iz Instituta navode da se ni zdravim građanima ne preporučuje duži boravak na otvorenom, naročito aktivnosti koje zahtijevaju fizički napor, poput trčanja i rada na otvorenom.
Takve aktivnosti trebalo bi ograničiti, posebno u jutarnjim i večernjim časovima.
Građanima se savjetuje da prostorije provjetravaju kratko, najbolje tokom podnevnih sati, kada su uslovi povoljniji. Takođe se preporučuje izbjegavanje spaljivanja otpada i lišća, kao i nepotrebnih vožnji biciklom, rolerima i drugim prevoznim sredstvima.
Ukoliko je izlazak neophodan, iz Instituta preporučuju korišćenje zaštitne maske ili respiratora standarda FFP2/N95.
Prekoračenja zabilježena u Lazarevu, PM2.5 čestice izazivaju dodatnu zabrinutost
Prema podacima Gradske uprave Banjaluka, na mjernoj lokaciji u Lazarevu tokom prethodna 24 časa zabilježeno je prekoračenje granične vrijednosti koncentracije suspendovanih čestica PM10.
„Drugih prekoračenja nema, dok je zabilježen blagi porast koncentracija PM10 na lokaciji Paprikovac. Mjerno mjesto na lokaciji Borik je trenutno na kalibraciji“, navedeno je na sajtu Gradske uprave.
Međutim, podaci i referentne vrijednosti navedeni u dostavljenom tekstu otvaraju pitanje koncentracija i drugih zagađujućih materija, posebno PM2.5 čestica, zbog kojih je Institut i izdao upozorenje.
Za dnevne granične vrijednosti u tekstu su navedeni sljedeći parametri:
- PM2.5 čestice – 20 µg/m³
- PM10 čestice – 50 µg/m³
- Ozon (O₃) – 120 µg/m³
- Sumpor-dioksid (SO₂) – 125 µg/m³
- Azot-dioksid (NO₂) – 85 µg/m³
- Ugljen-monoksid (CO) – 5 µg/m³
- Čađ – 125 µg/m³
Za azot-monoksid (NO) nije navedena granična vrijednost.
Zbog povećanog zagađenja, građanima se savjetuje da prate zvanična upozorenja i prilagode aktivnosti na otvorenom trenutnom kvalitetu vazduha.