Proizvodnja mlijeka u Republici Srpskoj zapala je u tešku krizi u kojoj poljoprivredni proizvođači, uprkos podsticajima i visokoj proizvodnji, po svakom grlu bilježe stotine maraka gubitka, upozorili su iz Udruženja poljoprivrednih proizvođača – mljekara Republike Srpske.
Prema zvaničnoj kalkulaciji troškova proizvodnje mlijeka i teladi, uz prosječnu proizvodnju od 7.000 litara mlijeka po kravi na godišnjem nivou, domaći farmeri ostvaruju ukupan prihod od 9.790 KM po grlu (uključujući prodaju mlijeka, teleta i entitetske premije). Međutim, ukupni rashodi za ishranu stoke, veterinarske usluge, radnu snagu, gorivo i amortizaciju dostižu čak 10.424,30 KM.
To u konačnici znači da svaki domaćin po jednoj kravi godišnje gubi oko 634,30 KM.
Trošak veći od prihoda
Dok ukupni prihod – uračunavajući i podsticaje – iznosi 1,40 KM po litru proizvedenog mlijeka, stvarni troškovi njegove proizvodnje dosežu 1,49 KM. Dodatni problem predstavlja i sama otkupna cijena, jer je kalkulacija rađena na osnovu cijene od 0,84 KM po litru, dok mnoge mljekare na terenu nudi i znatno niže iznose.
Iz Udruženja ističu da se domaći sektor nalazi pod strahovitim pritikom damping cijena uvoznog mlijeka i mliječnih prerađevina, zbog čega se bilježi kontinuiran pad otkupa domaćeg mlijeka.
Samo tokom septembra u Bosnu i Hercegovinu je uvezeno 4,2 miliona kilograma mlijeka i mliječnih prerađevina, u ukupnoj vrijednosti od skoro 21 milion konvertibilnih maraka.
Mljekari upozoravaju da bez uvođenja adekvatnih zaštitnih mjera i stabilizacije tržišta domaćoj stočarskoj proizvodnji prijeti dalji pad, jer rad sa minusom od preko 600 KM po grlu dugoročno nije održiv ni za jedno poljoprivredno gazdinstvo.