Dok građani godinama jasno poručuju da ne žele rudarske projekte na svojoj zemlji, zvanični dokumenti otkrivaju da radovi na terenu počinju danas, 22. maja 2026. godine.
Zvanična obavještenja koja su upućena lokalnim samoupravama potvrđuju da kompanija „Lykos Balkan Metals“ d.o.o. Bijeljina i njena kćerka firma „SNK Metali“ d.o.o. započinju detaljna geološka istraživanja na području opština Petrovo i Jezero.
Hronologija i lokacije planiranih radova
Prema dokumentaciji koja je predata opštinskim upravama prije tačno nedjelju dana (s jednim danom razlike), planirane su sljedeće aktivnosti:
- Opština Petrovo (Ozren): Kompanija „Lykos Balkan Metals“ započinje radove na istražnom prostoru „Petrovo“. Cilj istraživanja je potraga za olovom, cinkom, bakrom, srebrom, zlatom i pratećim asocijacijama metala, na osnovu rješenja Ministarstva energetike i rudarstva RS od 11.03.2026. godine.
- Opština Jezero (te Mrkonjić Grad i Šipovo): Kompanija „SNK Metali“ započinje izvođenje radova po Projektu treće izmjene i dopune projekta detaljnih geoloških istraživanja bakra, željeza i pratećih metala na istražnom prostoru „Sinjakovo“, na osnovu rješenja resornog ministarstva od 05.05.2026. godine.
Oba dokumenta potpisuje isti direktor, Mladen Lujić, a kao zvanični datum početka radova na oba lokaliteta naveden je 22.05.2026. godine.
Građani na ulicama, institucije uzvraćaju zabranama
Ova odluka dolazi u trenucima ekstremno visokih tenzija između lokalnog stanovništva i investitora, koje podržavaju entitetske institucije. Mještani oba regiona već godinama vode aktivnu borbu za očuvanje životne sredine, ističući da bi rudarenje trajno uništilo njihovu djedovinu, izvore vode i prirodna bogatstva.
Otpor građana pretočen je u konkretne akcije, ali je naišao na zatvorena vrata vlasti:
- Protest u Jezeru (18.04.2026.): Stanovnici Jezera ponovo su glasno rekli „NE“ istraživanjima i uništavanju Plive i okolnih ljepota.
- Zabranjen protest u Banjoj Luci (19.05.2026.): Čuvari Ozrena su željeli svoj glas i argumente da prenesu pred institucije u Banjoj Luci, međutim, Ministarstvo unutrašnjih poslova Republike Srpske (MUP RS) donijelo je odluku o zabrani ovog skupa, čime je građanima uskraćeno osnovno pravo na demokratski protest.
Zahtjev je jasan: Transparentnost i pravo na odlučivanje
„Mještani već godinama jasno poručuju da ne žele rudarske projekte na svojoj zemlji. Građani traže transparentnost i mogućnost da odlučuju o budućnosti svojih lokalnih zajednica, a ne da ih sistem i institucije neprekidno i namjerno ignorišu“, poručili su iz Centra za životnu sredinu.
Dok mašine, prema najavama, izlaze na teren, pred javnošću ostaje otvoreno pitanje: Čiji interes štite institucije – interes stranog kapitala ili sopstvenog naroda koji na toj zemlji živi vijekovima? Borba za Ozren i Jezero se nastavlja, a mještani poručuju da odbrana njihove prirode nema cijenu.