Američka kongresmenka Dina Titus uputila je oštro pismo predsjedniku Sjedinjenih Američkih Država Donaldu Trampu, tražeći odgovore o angažmanu njegovih političkih saradnika u Republici Srpskoj uoči izbora održanih 4. oktobra.
U centru pažnje našli su se Džejms Blair i Kris LaCivita, nekadašnji ključni ljudi Trampove kampanje, čiji su boravak i poslovni angažman u Republici Srpskoj otvorili pitanja o mogućem preplitanju privatnih interesa, političkog savjetovanja i zvanične politike SAD prema Bosni i Hercegovini.
Milioni dolara i pitanje ko je koga angažovao
Posebno osjetljiv dio pisma odnosi se na finansijske transakcije.
Prema navodima koji su izneseni u pismu i ranijim izvještajima, kompanije povezane s Trampovim političkim saveznicima od početka prošle godine inkasirale su više od četiri miliona dolara od vlasti Republike Srpske.
Kongresmeni zato traže da Bijela kuća pojasni prirodu tih ugovora, ko ih je odobravao i da li su poslovi političkog savjetovanja bili u skladu sa zvaničnom politikom Sjedinjenih Američkih Država prema BiH.
Posebno ih zanima da li je angažman imao isključivo komercijalni karakter ili je kroz privatne ugovore ostvarivan i politički uticaj.
Šta su Trampovi saradnici radili u Republici Srpskoj?
Titus traži objašnjenje zbog čega su se Blair i LaCivita uopšte angažovali u Republici Srpskoj, ali i kako američka administracija gleda na činjenicu da je Milorad Dodik istovremeno javno izražavao zahvalnost i Vladimiru Putinu i Donaldu Trampu.
Kongresmeni posebno traže odgovore o tome da li su najviši zvaničnici administracije, uključujući šeficu Trampovog kabineta Susie Wiles, bili upoznati sa planovima putovanja, organizovanim sastancima i eventualnim lobiranjem u korist interesa vlasti Republike Srpske.
U pismu se, između ostalog, postavlja pitanje i o sastancima poput susreta članice Predsjedništva BiH Željke Cvijanović sa američkim političkim krugovima, kao i eventualnom uključivanju članova porodice visokih američkih zvaničnika u aktivnosti povezane s interesima RS.
Kongres traži transparentnost
Američki zakonodavci ovaj slučaj ne posmatraju izolovano, već ga stavljaju u širi kontekst načina na koji se politički i ekonomski uticaj SAD koristi u inostranstvu.
Zbog toga od Trampove administracije traže jasne odgovore o tome ko je znao za angažman njegovih saradnika, ko ih je angažovao, koliko su plaćeni i da li je sve bilo usklađeno sa američkom spoljnom politikom.
Pitanje je posebno osjetljivo jer se sve dešavalo uoči izbora u Republici Srpskoj, dok su istovremeno postojale snažne političke tenzije između vlasti RS i institucija BiH, ali i otvorena pitanja o odnosima Dodika sa Moskvom.
Ako Kongres dobije potvrdu da su privatni poslovni interesi Trampovih političkih saradnika bili povezani sa djelovanjem koje je imalo direktan politički uticaj u RS, slučaj bi mogao dobiti znatno veći politički značaj u Vašingtonu.