U Mostaru je juče na drugom javnom forumu predstavljen Nacrt zakona o zaštiti od uznemiravanja na radu u Federaciji BiH. Nacrt je predstavilo udruženje “Stop mobbing”, na čijoj izradi je sa radnom grupom radilo proteklih godinu dana.
Javnom forumu su prisustvovali predstavnici pravosuđa, policije, sindikata, nevladinih organizacija kao i žrtve mobinga.
Tokom predstavljanja Nacrta Zakona, prisutni su izrazili želju da se u Zakon inkorporira i “oduzimanje titule”, odnosno smjena sa funkcije koju obavlja osoba koja vrši nasilje, obaveza psihološke ili psihijatrijske podrške moberu te formiranje javnog registra nasilnika na radu.
Takođe, neki od prijedloga su bili i da se povećaju kazne za one koji vrše nasilje na radu, ali i da se nasilje na radu tretira u krivičnom pravu identično kao i nasilje u porodici.
Većina prisutnih žrtava nasilja na radu kazali su da apsolutna većina njih trpi mobing od strane žena te da je nasilje na radu izraženo čak i u institucijama koje bi trebale da se bave zaštitom ljudskih prava i pravdom.
Jedna majka koja je prisustvovala javnom forumu je u ime svoje kćerke, doktorice iz Konjica, rekla da “više ne zna kome da se obrati i da se njena kćerka trenutno liječi od PTSP-ja zbog zlostavljanja na radu u jednoj zdravstvenoj ustanovi”. “Taj mobing je toliko teška stvar koju trpi, ne samo žrtva, već i cijela porodica. Moja kćerka želi da se odrekne doktorske titule zbog nasilja na radu, a više ne znamo kojoj instanci da se obratimo za pomoć”, posvjedočila je majka.
Javnom forumu je prisustvovao i radnik jednog komunalnog preduzeća iz Mostara koji je rekao da je morao na operaciju srca nakon infarkta, te da je dobio otkaz jer je bio na bolovanju.
“Osobe koje trpe mobing trebaju imati psihološku, a ponekad i psihijatrijsku pomoć. Istovremeno, tretman i za počinioca mobinga treba da bude obavezan kako bi shvatili da žrtva nakon svakodnevnog nasilja na radu doživljava problem manjka samopouzdanja čime mijenja kvalitet cijelog života. U praksi je da se žrtva šalje psihologu, a ne zlostavljač koji sigurno ima velike psihološke probleme ako ima potrebu da maltretira druge”, rekla je danas psiholog Nermina Vehabović Rudež .
Predsjednik sindikata radnika komunalne privrede u FBiH i Kantonu Sarajevo Rasim Ljucević apelovao je na radnike da se bore protiv mobinga samostalno, putem advokata, sindikata i sudova i dodao: “Nemojte davati otkaz i nemojte se povlačiti jer upravo masovno prihvatanje i davanje otkaza nakon zlostavljanja na radu, dovodi do situacije da se ovaj problem iz godine u godinu povećava”.
Nacrt Zakona o zaštiti od uznemiravanja na radu ima podršku velikog broja građana, organizacija civilnog društva, sindikata širom BiH, ombudsmena, kao i političkih subjekata.
Ovaj Nacrt je u julu ove godine predat Predstavničkom domu Federalnog parlamenta i Vladi FBiH. Predsjednica UG Stop mobbing Anica Ramić izrazila je nadu da će naredni saziv parlamenta imati dovoljno sluha da podrži ovaj zakon koji se tiče svake zaposlene osobe u Federaciji BiH.
Predloženi Nacrt Zakona detaljno navodi primjere radnji koje predstavljaju uznemiravanje, dok je posebna pažnja posvećena prevenciji nasilja na radu. Takođe, Nacrt Zakona posebnu pažnju posvećuje zaštiti prijavitelja, svjedoka i svih osoba koje učestvuju u postupku a uvodi i mogućnost određivanja privremenih mjera zaštite kada postoji opasnost po zdravlje zaposlenog. U sudskom postupku posebno je značajno pravilo o teretu dokazivanja koje prelazi na poslodavca, koji treba dokazati da uznemiravanja nije bilo. Predviđene su i prekršajne sankcije za poslodavce koji ne izvršavaju zakonske obaveze, ali i za zaposlene koji vrše uznemiravanje ili zloupotrebljavaju pravo na zaštitu.
Ovo saopštenje je kreirano u okviru kampanje “Pravo na dostojanstven rad- Zakonom protiv mobinga nad ženama u FBiH”, koju provodi Udruženje Stop Mobbing. Kampanja je dio projekta PRAGG, koji finansira Vlada Švicarske, a provodi ga konzorcij koji čine HELVETAS i NIRAS, u partnerstvu s lokalnim partnerima Centri civilnih inicijativa (CCI) i Institut za razvoj mladih KULT.