Lavrov optužuje Trampovu administraciju da je odustala od navodnog sporazuma o Donbasu, uz tvrdnje da SAD vodi politiku ekonomskog pritiska i nastavlja sa sankcijama Rusiji.
Ruski ministar spoljnih poslova Sergej Lavrov optužio je Trampovu administraciju da odbija da sprovede navodne rusko-američke dogovore o Ukrajini i da vodi politiku “ekonomske dominacije”. Izjave ruskog ministra, date danas ruskoj televiziji BRICS, označavaju oštriji zaokret u retorici Moskve prema Vašingtonu, piše The Kyiv Independent.
“Povukli ste se iz sporazuma iz Ankoridža”
Lavrov tvrdi da su se Sjedinjene Američke Države povukle iz takozvanog “sporazuma iz Ankoridža”, navodno postignutog 2025. godine na sastanku američkog predsjednika Donalda Trampa i ruskog predsjednika Vladimira Putina. Prema Lavrovljevim riječima, tim sporazumom bilo je predviđeno da Ukrajina bez borbe preda cijelu oblast Donbasa Rusiji.
“Govore nam da se ukrajinsko pitanje mora riješiti. U Ankoridžu smo prihvatili američki prijedlog”, izjavio je Lavrov. “Oni su dali ponudu, mi smo pristali i problem je trebalo da bude rješen. Ispada da su oni predložili, mi bili spremni, a sada oni odustaju.”
Bijela kuća nije potvrdila postojanje takvog sporazuma, a ranije je u izjavi za The Kyiv Independent odbacila te tvrdnje.
“Govore jedno, rade drugo”
Lavrov je rekao da, uprkos izjavama o kretanju ka “potpunoj i širokoj saradnji”, Vašington nastavlja da sprovodi antirusku politiku. Kao dokaz naveo je nove sankcije i akcije Zapada protiv ruske flote tankera u sjenci.
“U praksi sve izgleda suprotno, uvode se nove sankcije, a na otvorenim morima vodi se rat protiv tankera“, rekao je ruski ministar.
Rusi očajnički žele Donbas
Rusija već dugo zahtjeva da se ukrajinske snage povuku iz Donbasa i svaki budući mirovni sporazum sve više uslovljava takvim potezom, nakon više od decenije borbi u toj regiji.
S druge strane, Ukrajina je isključila mogućnost povlačenja, iako su ukrajinski zvaničnici naveli da bi mogli biti razmotreni alternativni aranžmani, uključujući i demilitarizovanu zonu. SAD je takođe izneo ideju o uspostavljanju slobodne ekonomske zone u dijelovima ratom pogođene oblasti.
Prema dostupnim informacijama, Vašington je poručio Kijevu da će bezbednosne garancije usljediti tek nakon postizanja mirovnog sporazuma sa Rusijom, za koji se očekuje da će uključivati i rješavanje teritorijalnih pitanja vezanih za Donbas.
Američki izvor upoznat sa situacijom izjavio je za The Kyiv Independent da Vašington “ne pokušava da nametne Ukrajini bilo kakve teritorijalne ustupke”. Dodao je da “obe strane moraju da se usaglase oko mirovnog sporazuma, ali njegov sadržaj zavisi od Rusije i Ukrajine”. Upravo teritorijalna pitanja ostaju glavna prepreka u pregovorima.
Znakovit tajming
Lavrov je takođe kritikovao Trampovu administraciju jer nije ukinula zakone donete za vreme bivšeg američkog predsjednika Džoa Bajdena, kojima su Rusiji uvedene sankcije nakon početka totalne invazije 2022. godine.
Njegovi komentari dolaze u trenutku pojačanih diplomatskih aktivnosti usmjerenih na okončanje rata. Trilateralni razgovori koji uključuju Ukrajinu, SAD i Rusiju mogli bi da se nastave već ove sedmice.
Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski izjavio je da Vašington vrši pritisak da se rat okonča pre početka leta i da bi, u skladu s tim rokom, mogao izvršiti pritisak na obe strane. Američki ministar finansija Skot Besent rekao je pre četiri dana da će Vašington o uvođenju dodatnih sankcija Rusiji odlučivati na osnovu napretka u mirovnim pregovorima.