Država Minesota razmatra pokretanje krivičnog postupka nakon što je agent američke Imigracione i carinske službe (ICE) u subotu u Mineapolisu usmrtio 37-godišnjeg medicinskog tehničara Aleksa Pretija. Riječ je o drugom slučaju u kojem su agenti ICE-a ovog mjeseca u Mineapolisu ubili američke državljane tokom odvojenih akcija u okviru pojačane imigracione kampanje administracije predsjednika SAD Donalda Trampa.
Nakon Prettijeve smrti izbili su masovni protesti u Minesoti, ali i u brojnim američkim gradovima, uključujući Vašington, Njujork i Los Anđeles. Iako vlasti razmatraju mogućnost krivičnog gonjenja, slučaj komplikuje činjenica da savezni agenti po pravilu imaju imunitet od krivičnog gonjenja na državnom nivou za radnje preduzete u okviru službene dužnosti, prenosi Reuters.
Prema važećim pravilima, imunitet se primjenjuje samo ako su postupci agenata bili ovlašćeni saveznim zakonom, zakoniti i neophodni. Ukoliko bi Minesota podigla optužnice, agenti bi mogli zatražiti da se slučaj prebaci na savezni sud i pozvati se na imunitet.
Da bi osporila tu zaštitu, država bi morala dokazati da su agenti postupali van okvira službene dužnosti, da su njihove radnje bile objektivno nerazumne ili očigledno nezakonite. U suprotnom, sud bi mogao obustaviti postupak.
Savezni tužioci takođe imaju mogućnost da pokrenu krivične postupke zbog smrtonosne upotrebe sile, ali su takvi slučajevi rijetki jer zahtijevaju dokazivanje da je službenik bio svjestan nezakonitosti svojih postupaka ili je postupao uz krajnje zanemarivanje ustavnih ograničenja.
Trampova administracija do sada je branila postupke agenata uključenih u ove incidente.
Zakon Minesote dozvoljava primjenu smrtonosne sile samo kada bi razuman službenik procijenio da je to neophodno radi zaštite života ili sprečavanja teških tjelesnih povreda. Sličan standard propisuje i savezni zakon.
Pored pozivanja na imunitet, agenti se mogu braniti tvrdnjama da su postupali u samoodbrani ili u skladu s Ustavom. Ipak, porodice žrtava mogu tužiti saveznu vladu za naknadu štete na osnovu Saveznog zakona o odštetnim zahtjevima iz 1946. godine, iako pravni stručnjaci upozoravaju da je taj mehanizam često ograničenog dometa.
U dva odvojena incidenta, agenti ICE-a su 7. januara usmrtili 37-godišnju Rene Gud, a 24. januara Aleksa Pretija. Dok Ministarstvo za unutrašnju bezbjednost (DHS) tvrdi da su agenti djelovali u samoodbrani, videosnimci koje je potvrdio Reuters dovode u pitanje zvanične verzije događaja.
Načelnik policije Mineapolisa Brajan O’Hara izjavio je da je Preti zakonito posjedovao pištolj, ali snimci očevidaca pokazuju da je u trenutku pucnjave u rukama držao mobilni telefon.