Ovo je prva direktna izjava nekog od eminentnih članova vladajuće partije u Republici Srpskoj koja nedvosmisleno poručuje da pravni sistem u RS ne funkcioniše, da je vlast postala nesposobna da zauzda sve svoje činioce te da u Srpskoj više niko nije siguran od ataka bilo vlasti, bilo nekog njenog (otuđenog) dijela, ili bilo kojeg trećeg centra moći koji ima dovoljno novca i interesa da nekome zagorča život.
Doktor Duško Račić nije bilo ko i njegove riječi imaju posebnu težinu. Čovjek koji je vodio SNSD-ovu listu na proteklim lokalnim izborima u najvećem gradu u Srpskoj, čovjek kojem je povjerena izuzetno važna dužnost da vodi i Klinički centar Banja Luka, nije tek bilo ko. Ako on direktno kaže da se protiv njega vodi politička hajka, organizovana od paralelnih centara moći u republici, šta onda da očekuje neki obični građanin Republike Srpske?
Kakve su šanse nas „običnih smrtnika“ ako su ugledni članovi vodeće vladajuće partije ugroženi, i to od strane onih koji pripadaju istim političkim i vladajućim strukturama? Šta da očekujemo mi, ukoliko se protiv nas ostrvi neki „paralelni centar političke moći“? Kakve su nam šanse?
Račić je sve ovo rekao u prisustvu predsjednika Srpske Milorada Dodika sa kojim je tražio hitan sastanak nakon svog privođenja. Ovo je takođe jedan veoma bitan i indikativan momenat koji jasno pokazuje da elementarni postulati pravne države ne funkcionišu u RS.
Prije svega, šta to predsjednik države ima da razgovara sa bilo kojim pojedincem koji je od strane nadležnih državnih organa pozvan da o nečemu svjedoči ili da svoj iskaz, uopšte ne ulazeći u to da li su ti državni organi u pravu ili nisu, odnosno da li uzurpiraju svoje nadležnosti. Ako predsjednik republike zbilja vjeruje u institucije te iste republike onda on nema razlog da prima u javnu audijenciju bilo kojeg učesnika nekog postupka zbog tog istog postupka koji je u toku.
Ne ulazeći u to da li je Račić odgovoran za bilo šta postavlja se pitanje zašto se predsjednik Republike (in)direktno mješa u rad nadležnih republičkih organa. Da li zato što im ne vjeruje? Da li zato što mu se prosto tako može i jer to hoće? U oba slučaja imamo problem i oba slučaja jasno svjedoče da institucije u Srpskoj ne funkcionišu. Ali, bio bi red da to predsjednik Dodik onda i prizna javno, te potom da se izvini svima onima koje je prozivao i napadao da ruše Republiku Srpsku samo zato što odavno tvrde da je pravosuđe Srpske duboko problematično, kao i njegove sprege sa moćnim krugovima unutar same vlasti.
Drugi bitan momenat se odnosi na obične građane Srpske. Ako oni imaju problema sa određenim republičkim organima, i recimo da su u tim odnosima oni potpuno čisti i da ih ti organi na izvjestan način i maltretiraju, da li i oni imaju pravo da zahtjevaju da ih predsjednik republike primi odmah sljedeći dan i pruži im tako javnu podršku?
Ako je tako, ajde da to odmah unesemo u ustav RS, da to bude stečeno pravo građana i da ono mora uvijek i u svakom slučaju da se poštuje. Inače, postoji očigledna pravna nejednakost među građanima Republike Srpske s obzirom na političku ili neku drugu pripadnost a to je pozitivnim ustavnim odredbama striktno zabranjeno, isto kao i mješanje predsjednika republike i drugih republičkih organa u rad pravosuđa.
Sljedeći bitan detalj jeste u tajmingu objave doktora Račića da u Srpskoj postoje „otuđeni centri političke i ekonomske moći“. Nema razloga da mu ne vjerujemo ali postavlja se pitanje zašto je to tek sad javno saopštio.
Činjenica da je o tome progovorio tek kad je ugrožen njegov lični komoditet zasigurno ne govori u prilog njegove kredibilnosti jer se na izvjestan način pokazuje da su političke odluke doktora Račića motivisane odnosom sistema prema njegovoj ličnosti.
Tako, kad je taj isti sistem doktora Račića postavio za šefa odbornika SNSD u skupštini Banje Luke ili kad je taj isti sistem postavio doktora Račića da vodi Klinički centar, tad doktor Račić nije spominjao bilo kakve „otuđene centre političke i ekonomske moći“, naprotiv-svaka njegova javna izjava bila je u pravcu afirmisanja vlasti i načina funkcionisanja sistema u Republici Srpskoj. Postavlja se pitanje da li takva osoba reaguje na nepravilnosti u društvu i gradu čiji građani su mu povjerili mandat da štiti njihova prava tek onda kad njegova lična prava budu ugrožena.
Zato danas nije pravo pitanje da li je doktor Račić žrtva „otuđenih i paralelnih centara političke i ekonomske moći“, te njihovog uticaja na domaće pravosuđe, već kako je uopšte dozvoljeno da ti otuđeni centri moći nastanu i toliko postanu snažni da potčine sebi pravosudne organe Republike Srpske. To je od esencijalnog značaja. Na to pitanje doktor Račić je dužan da odgovori u onom obimu u kojem je i sam odgovoran za to, a neko ko je značajan funkcioner partije na vlasti svakako da ima određenu odgovornost.
Samo od kvaliteta tog odgovora i adekvatne prateće reakcije i članovi porodice doktora Račića i svi ostali građani Republike Srpske će moći da mirno spavaju ukoliko ne krše zakon.
A to bi valjda trebao da bude opšti i nesporni cilj.