Ove godine zimsko računanje vremena počinje u noći između subote i nedjelje, 25. i 26. oktobra, kada ćemo u 3 ujutru kazaljke na satu vratiti jedan sat unazad.
Specifičnost je u tome što je pomjeranje dan ranije u odnosu na prethodne godine.
Iako je i dalje toplo vrijeme, ljeto je na izmaku. Noći već postaju hladnije, a dani očigledno sve kraći. Zimsko računanje vremena je fiksno i počinje posljednje nedjelje u oktobru, datumi se mijenjaju jer posljednja nedjelja oktobra ne pada svake godine u isti dan. Prošle godine je to bilo 27. oktobra, 2023. 29. oktobra, 2021. 31. oktobra…
“Zimsko čitanje vremena je nepovoljno”
Kako je ranije za Blic rekao Branko Simonović iz Astronomskog društva “Ruđer Bošković”, postoji dilema koje vrijeme više odgovara ovom podneblju, ali on smatra da bi moglo da se uvede i “treće vrijeme”, odnosno prelazak na čitanje vremena od prije 1983. godine.
To rešenje podrazumijevalo je zimsko čitanje vremena i trajno ostajanje u srednjoevropskoj časovnoj zoni, ali i pomjeranje radnog vremena jedan čas unazad kako bi se povoljnije iskoristila obdanica.
Ipak, smatra on, u međuvremenu su se stvari “zamrsile” u odnosu na nekadašnje vrijeme, prije svega radno vrijeme.
– Zimsko čitanje vremena u ovom slučaju je nepovoljno jer prespavamo neefikasno, odnosno prespavamo onaj prvi dio obdanice tokom godine i malo od obdanice nam ostaje u drugom dijelu dana. Ljetnje (trajno) čitanje vremena je u tom pogledu povoljnije jer se bolje iskoristi obdanica, ali nas ona izmešta iz naše osnovne srednjoevropske časovne zone u istočnoevropsku, odnosno odvaja nas od većeg dijela Evrope kojem pripadamo – rekao je Simonović.
Negativan uticaj na zdravlje ljudi
Pojedine države u svijetu su ukinule praksu zimskog i ljetnjeg računanja vremena, a i dalje postoje sporenja treba li pomerati sat dvaput godišnje ili uvesti samo zimsko računanje. Jedan od razloga koji se najčešće navodi kao motiv za napuštanje ljetnjeg računanja su naučna istraživanja o uticaju pomjeranja sata na zdravlje ljudi, koja se sve češće sprovode u svijetu, a uglavnom pokazuju negativne posljedice te prakse. Promjena između zimskog i ljetnjeg računanja vremena ne uzrokuje samo manju neprijatnost kao što je kašnjenje, već može dovesti i do zdravstvenih problema. Poremećaj bioritma može izazvati nesanicu, umor, depresiju, varijacije srčane frekvencije, smanjenje sposobnosti koncentracije, iscrpljenost, razdražljivost, gubitak apetita i probleme sa varenjem.
Organizmu je obično potrebno nekoliko dana da se privikne, u nekim slučajevima može biti potrebno čak i do dvije nedjelje za prilagođavanje.
Inače, računanje vremena prva je uvela Njemačka 1916. godine, a nekoliko nedjelja kasnije i Velika Britanija. To je vreme Prvog svjetskog rata i ovim zemljama bilo je važno da što bolje iskoriste dnevnu svetlost, a sačuvaju ugalj. Sledeće godine to je uradila Rusija, a 1918. i Sjedinjene Američke Države, prenosi Blic.