Više od 20 teretnih graničnih prelaza između zemalja Zapadnog Balkana i Šengenske zone trenutno je blokirano zbog, kako navode prevoznici i privrednici, neadekvatne reakcije Evropske unije na problem tretmana profesionalnih vozača i ograničenja boravka u Šengenu tokom obavljanja svakodnevnih radnih aktivnosti.
Predsjednik Privredne komore Srbije Marko Čadež obišao je jutros granični prelaz Batrovci, gdje je više od 50 kamiona zaustavilo teretni saobraćaj, upozorivši da direktna šteta zbog blokada izvoza iz čitavog Zapadnog Balkana iznosi oko 100 miliona evra dnevno.
„To je samo šteta kada je u pitanju izvoz robe. Na to treba dodati penale i kazne koje proizvodne kompanije plaćaju zbog neisporučene robe, u iznosima od 10.000 do 50.000 evra dnevno. Samo iz Srbije u EU izvozi oko 10.000 kompanija, što jasno govori o razmjerama problema“, rekao je Čadež za Tanjug.
On je naveo da, za razliku od ranijih kriza u lancima snabdijevanja, poput pandemije kovida-19 ili blokade Sueckog kanala, trenutnu krizu izaziva isključivo nefleksibilnost evropske birokratije.
Prema njegovim riječima, privrednici iz Srbije, Sjeverne Makedonije, Albanije, Crne Gore i drugih zemalja Zapadnog Balkana već više od dvije godine upozoravaju institucije EU na ovaj problem, ali bez konkretnog rješenja.
„Sada imamo paradoksalnu situaciju u kojoj Evropa i evropske kompanije same sebe koče i blokiraju“, istakao je Čadež.
Posebno je zabrinjavajuće, kako navodi, što se evropska pravila prema profesionalnim vozačima primjenjuju na isti način kao prema ilegalnim migrantima, što dovodi do hapšenja i zadržavanja vozača. Samo u posljednjih sedam dana, devet vozača je uhapšeno u Njemačkoj.
Prevoznici iz zemalja Zapadnog Balkana započeli su blokade u ponedjeljak u podne, kao krajnju mjeru pritiska na Evropsku komisiju i zemlje Šengena, nakon višegodišnjeg ignorisanja njihovih zahtjeva. Najavljeno je i širenje blokada na dodatne granične prelaze, uključujući alternativne prelaze sa Bugarskom – Mokranje kod Negotina i Ribarce kod Bosilegrada.
Čadež je izrazio nadu da će evropska administracija imati sluha za upozorenja velikih kompanija iz država članica EU, koje se sve češće obraćaju svojim vladama zbog štete koju trpe.
„Ovo više nije samo problem Zapadnog Balkana. U pitanju je ozbiljna prijetnja funkcionisanju evropske privrede“, zaključio je Čadež.