Predlog povrata dijela akcize na gorivo, koji je tokom sjednice Doma naroda iznio Radovan Kovačević, uz oslanjanje na ideju lidera SNSD-a Milorad Dodik, predviđa povrat 20% akcize na kupljeno gorivo za građane Republike Srpske.
Iako zvuči konkretno, efekat mjere je relativno mali. Pregled po vrstama goriva i potrošnji izgleda ovako:
💡 Kao što se vidi, čak i kod veće potrošnje, povrat iznosi nekoliko KM, što je u odnosu na cijenu goriva od 2,5–3 KM/l praktično simbolično.
Uz to, realizacija ovog povrata zahtijeva složen administrativni sistem za prikupljanje i verifikaciju fiskalnih računa, identifikaciju kupaca i sprječavanje zloupotreba. Takođe, budući da se akcize prikupljaju na državnom nivou, Republika Srpska bi morala isplaćivati povrat iz vlastitog budžeta, što dodatno opterećuje entitetske finansije.
Poređenja radi, prijedlogom izmjena zakona koji je usvojio Predstavnički dom PS BiH daje se mogućnost da Vijeće ministara BiH, u slučaju krize, umanji ili ukine akcize na gorivo, što bi imalo direktan i vidljiv efekat na cijene goriva, bez administrativnih prepreka i s vidljivijom uštedom za građane.
Međutim, SNSD je jedina stranka koja se žestoko bori da državni nivo ne reguliše ovo pitanje, jer ga tumače kao “prenos nadležnosti” sa entiteta na državu.
U konačnici možemo zaključiti da je prijedlog Milorada Dodika formalno teško izvodljiv, da je njegov stvarni efekat za građane minimalan, a simbolični povrat od nekoliko KM mjesečno više ima politički značaj za SNSD nego praktični značaj za svakodnevni budžet građana.