6yka.com
Amnesty International
Radmila Karlaš  06.11.2005.

Godišnji izvještaj Amnesty Internationala (AI) za prošlu godinu prikazuje kršenja ljudskih prava za koja su odgovorne vlade i naoružane opozicione i paravojne grupe u najmanje 144 zemlje. Izvještaj dokumentuje izvansudska pogubljenja u 38 zemalja, sudska pogubljenja u 31 zemlji, slučajeve "zatočenika savjesti" u najmanje 61 zemlji, mučenja i zlostavljanja u 132 zemlje i "nestanke" u 37 zemalja. Međutim, AI vjeruje da su stvarni podaci mnogo veći od navedenih.
Dok različite zemlje poput SAD-a, Kine, Saudijske Arabije, Kolumbije, Turske i Rusije nastavlaju zanemarivati i kršiti ljudska prava, pojedine vlade i međunarodna zajednica pak zatvaraju oči pred položajem žrtava. Naime, širom svijeta hiljade ljudi su mučeni, nepravedno zatvoreni, uskraćena su im osnovna ljudska prava. Oni traže pravdu. U većini slučajeva, njihova nastojanja nisu naišla na odziv. Uprkos nekim napretcima da se počinitelji privedu pravdi - najpoznatiji su primjeri poput onog da se započne suđenje Augustu Pinochetu - nekažnjavanje za kršenje ljudskih prava i dalje ostaje široko rasprostranjeno.

Članovi AI u svojoj zemlji učestvuju u kampanjama za sprečavanje kršenja ljudskih prava, te na njihovoj promociji. Naprimjer; organizuju obrazovne programe na pomenutu temu u školama, lobiraju vlasti da ratifikuju međunarodne standarde o ljudskim pravima i usklade zakone sa tim standardima, distribuišu publikacije o ljudskim pravima i slično 


Amnesty International je neprofitabilna, nezavisna, politički nepristrasna organizacija, sastavljena od građana koji vjeruju da je borba za ljudska prava međunarodna odgovornost.
Osnovana je 1961. u Londonu. Danas AI ima više od milion članova, pristalica i stalnih donatora u više od 100 zemalja i područja, 4.287 lokalnih grupa koje su registrovane pri Internacionalnom sekretarijatu i nekoliko hiljada školskih, univerzitetskih, profesionalnih i drugih grupa, registrovanih pri nacionalnim sekcijama. Nacionalne sekcije ili grupe postoje u 100 zemalja. Aktivnosti organizacije koordiniše Internacionalni sekretarijat u Londonu. Generalni sekretar je Pierre Sane.
AI-om predsjedava Međunarodni izvršni odbor (MIO).
AI ne traži i ne prima finasijska sredstva od država, nevladinih organizacija, političkih stranaka, već se finansira isključivo od članarina i donacija članova/ članica i pristalica.
AI ima formalne odnose sa UN-om, ECOSOC-om, UNESCO-om, Vijećem Evrope, Organizacijom američkih država, Organizacijom afričkog jedinstva i Interparlamentarnom unijom. Organizacija je dobitnik Nobelove nagrade za mir i Nagrade UN-a za ljudska prava.
AI radi na promociji svih ljudskih prava, zapisanih u Opštoj deklaraciji o ljudskim pravima i ostalim međunarodnim standardima proizašlim iz Deklaracije, a primarno preduzima akcije u korist pojedinaca žrtava kršenja ljudskih prava u svijetu, u skladu sa svojim mandatom koji se odnosi na:
-Bezuslovno puštanje na slobodu "zatočenika savjesti", odnosno ljudi koji su zatvoreni zbog svojih uvjerenja, boje kože, pola, etničkog porijekla, jezične ili vjerske pripadnosti, a koji nisu zagovarali ili provodili nasilje.
-Pošteno i neodgodivo suđenje svim političkim zatvorenicima.
-Ukidanje smrtne kazne, mučenja i drugih okrutnih, neljudskih i ponižavajućih postupaka prema zatvorenicima.
-Zalaganje protiv političkih ubistava i "nestanaka".
-Zalaganje za poštovanje prava izbjeglica i prognanika.
AI se protivi i zloupotrebama od strane naoružanih opozicijskih grupa; uzimanju taoca, mučenju i ubistvima zatvorenika, te samovoljnim ubijanjima.
Kako bi se održala nepristrasnost, nezavisnost i međunarodna solidarnost, na čemu se temelji rad AI-a, grupe i članovi/članice AI-a ne prikupljaju informacije o kršenjima ljudskih prava u vlastitoj zemlji, te takođe ne poduzimaju akcije u vezi sa pojedinačnim slučajevima kršenja ljudskih prava u istoj- na tome rade članovi AI u drugim dijelovima svijeta.
Međutim, članovi AI u svojoj zemlji učestvuju u kampanjama za sprečavanje kršenja ljudskih prava, te na njihovoj promociji. Naprimjer; organizuju obrazovne programe na pomenutu temu u školama, lobiraju vlasti da ratifikuju međunarodne standarde o ljudskim pravima i usklade zakone sa tim standardima, distribuišu publikacije o ljudskim pravima i slično.
Banjalučka grupa AI dio je ove svjetske organizacije. Lokalna grupa AI Banjaluka djeluje od 1998.godine, a međunarodno je priznata 27. aprila 2001.godine. Za sada je jedini predstavnik AI u BiH.
Grupu sačinjava dvadesetak članova različitih profesija i starosne dobi. Svi rade volonterski. Grupa je do sada imala nekoliko javnih promocija, kao i uličnih akcija prigodom Dana ljudskih prava, Dana žena, te 40.-og rođendana AI-a, 28.maja ove godine. Njeni predstavnici redovno učestvuju u radu okruglih stolova, radionica i slično na temu ljudskih prava. Trenutno, grupa učestvuje u Kampanji protiv mučenja, koju je AI pokrenuo oktobra mjeseca prošle i koja će trajati do decembra ove godine. Najčešće primjenjivan oblik djelovanja banjalučke grupe je pisanje apela u akcijama "Urgent action" kada se hitno djeluje kako bi se pokušali spasiti životi ugroženih pojedinaca.


Copyright © 2006 Centar za informativnu dekontaminaciju Banja Luka. Sva prava zadržana.